Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Ermenistan-Türkiye ilişkilerinin normalleşme sürecinde, Ermeni tarafının yeni özel temsilcisiyle ilgili adaylık konusunun değerlendirme aşamasında olduğunu duyurdu.
Paşinyan, özel temsilci konusunda henüz kesin bir karar alınmadığını belirterek, Türkiye ile iletişim formatının nasıl sürdürüleceği ve çalışmaların hangi mantık ve çerçevede devam edeceği üzerine değerlendirmelerin yapıldığını ifade etti.
Görüşmelerin Formatını Belirlememiz Gerekiyor
“Özel temsilciyle ilgili henüz bir karar yok. Türkiye ile iletişim formatında çalışmalarımıza nasıl devam edeceğimizi, hangi mantık ve hangi formatta ilerleyeceğimizi belirlememiz gerekiyor. Bu konuda şu anda görüşmeler devam ediyor” dedi.
Ermenistan-Türkiye normalleşme sürecinde, Ermeni tarafının eski özel temsilcisi Ruben Rubinyan’ın “Sivil Sözleşme” Partisi tarafından 9. dönem Ulusal Meclis Başkanlığı için aday gösterildiği bildirildi.
Türkiye ile Ermenistan Arasındaki Normalleşme
Başbakan Nikol Paşinyan döneminde, Türkiye'nin eski Washington Büyükelçisi Serdar Kılıç 2021'de Ermenistan Özel Temsilcisi olarak atanmış, Ermenistan Parlamentosu Başkan Yardımcısı Ruben Rubinyan da Ermenistan tarafının özel temsilcisi olarak görevlendirilmişti.
Kılıç ile Rubinyan, Ocak 2022'de Moskova'da bir araya gelerek, Türkiye ve Ermenistan'ın ilişkilerinin tam normalleşmesini hedefleyen müzakereleri ön şart olmadan sürdürme konusunda mutabık kaldılar. Bu süreç, uluslararası camia tarafından olumlu karşılandı.
Ermenistan ile Türkiye arasında 2020'de sona eren uçuşlar, 2 Şubat 2022'de yeniden başladı. İstanbul Sabiha Gökçen Havalimanı'ndan kalkan uçak, Erivan'daki Zvartnots Uluslararası Havalimanı'na iniş yaptı.
1 Ocak 2023 itibarıyla Türkiye ile Ermenistan arasında doğrudan hava kargo ticareti mümkün hale geldi.
İnternet Siteleri Üzerindeki Erişim Kaldırıldı
Ermenistan'ın resmi kurumlarına ait internet siteleri hariç, Türkiye'den kullanıcıların Ermenistan'daki internet sitelerine erişiminin önündeki engel kaldırıldı.
Taraflar görüşmelere devam ederken, sürece ilişkin pozitif mesajlar verilmeye devam edildi. Ermenistan, 2024'te Türkiye sınırındaki Alican Sınır Kapısı'nın Ermenistan tarafının (Margara Sınır Kapısı) tamamen yenilenerek hizmete hazır hale getirileceğini açıkladı.
Tarafların 2025 sonunda aldığı kararla, Türkiye ve Ermenistan'ın diplomatik, hizmet ve hususi pasaport hamilleri 1 Ocak 2026 itibarıyla ücretsiz olarak e-vize alabilir hale gelecek, vize kolaylığı sağlanacak.
Ani Köprüsü'nün Ortak Restorasyonu
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz ile Paşinyan'ın 4 Mayıs'ta yaptığı görüşmeler sonucunda, bir ayağı Türkiye, diğer ayağı Ermenistan'da bulunan Ani Köprüsü'nün ortak restorasyonuna ilişkin mutabakat zaptı imzalandı.
Türkiye ile Ermenistan arasında doğrudan ticaretin başlatılmasına yönelik bürokratik hazırlıkların 11 Mayıs itibarıyla tamamlandığı, iki ülke arasındaki ortak sınırın açılmasına yönelik gerekli teknik ve bürokratik çalışmaların devam ettiği belirtildi.
Hayata geçirilen yeni düzenleme sayesinde, Türkiye'den üçüncü bir ülkeye, oradan da Ermenistan'a giden veya aynı güzergahı kullanarak gelen malların nihai varış veya çıkış noktasının "Ermenistan/Türkiye" şeklinde yazılabilmesi mümkün hale geldi.
Paşinyan, mayısta yaptığı açıklamada, "Azerbaycan demir yolu gibi Ahılkelek-Kars demir yolunun da Ermenistan'ın ihracatı ve ithalatına açıldığını" duyurdu.
