İsrail’in Gazze’deki saldırıları nedeniyle gerilen ilişkiler, İspanya ile İsrail arasında yeni bir krizin patlak vermesine yol açtı. Bu kez tartışmanın merkezinde, İspanya'nın Kuzey Afrika'daki özerk kenti Ceuta'da yaşanan düzensiz göç krizi bulunuyor.
İki ülke arasındaki diplomatik gerilim, sosyal medya üzerinden yapılan karşılıklı açıklamalarla yeni bir boyut kazanırken, bazı İspanyol siyasetçiler, gazeteciler ve yorumcular göç baskısının arkasında İsrail'in olabileceğini öne sürdü.
‘SÜREKLİ DERS VERMEYE ÇALIŞIYORLAR’
Tartışmanın fitilini, İsrail'in Birleşmiş Milletler Daimi Temsilcisi Danny Danon ateşledi. Danon, X hesabından yaptığı paylaşımda, İspanya'nın Ceuta'daki göç krizi nedeniyle olağanüstü hal ilan ettiğini hatırlattı.
"İspanya, göç politikalarının yol açtığı kriz nedeniyle Ceuta'da olağanüstü hal ilan etti" diyen Danon, daha sonra daha sert ifadeler kullandı. Danon, "İspanya bize ders vermeye devam etmeden önce, Afrika'da hala neden sömürge bölgeleri bulundurduğunu dünyaya açıklamalı" şeklinde konuştu.
‘HER ŞEY DAHA NET HALE GELİYOR’
Danon'un paylaşımını alıntılayan İspanya Ulaştırma Bakanı Oscar Puente ise kısa ama dikkat çekici bir mesaj yayımladı. Puente, "Görünen o ki her şey giderek daha net hale geliyor" ifadelerini kullandı. Bu açıklama, ülkede İsrail ile göç krizi arasında bağlantı kurulmasına yönelik tartışmaları daha da alevlendirdi.
'İSRAİL, İSPANYA HÜKÜMETİNİ CEZALANDIRIYOR' İDDİASI
Tartışmalar bununla da sınırlı kalmadı. İspanyol siyaset yorumcusu Carolina Alonso, Gazze Savaşı konusundaki tutumu nedeniyle İsrail'in İspanya hükümetini zayıflatmaya çalıştığını öne sürdü. Bazı İtalyan siyasetçilerin İspanya'nın Schengen Bölgesi üyeliğinin askıya alınması yönündeki çağrılarını paylaşan Alonso, bu girişimin "Fas üzerinden, İsrail'in desteğiyle" yürütüldüğünü iddia etti.
Alonso, bu süreçte yalnızca İsrail'i değil, İspanya ve Avrupa'daki aşırı sağ çevreleri de suçladı. Ayrıca, ABD'nin Cebelitarık Boğazı üzerindeki nüfuzunu artırabilmek amacıyla Madrid hükümetini zayıflatmaya çalıştığını savundu. Alonso'ya göre Ceuta'daki göç krizi, çok daha geniş çaplı bir jeopolitik mücadelenin parçası haline geldi.
PARLAMENTOYA DA TAŞINDI
İddialar İspanya siyasetinde de yankı buldu. Katalonya Cumhuriyetçi Solu'nun (ERC) Meclis Sözcüsü Gabriel Rufián, sosyal medyada göç krizinin ABD ve İsrail'in çıkarlarına hizmet ettiği yönündeki değerlendirmeleri paylaşarak tartışmaya katıldı. Rufián, konunun siyasi kutuplaşmanın aracı haline getirilmemesi gerektiğini belirterek, göç meselesinde geniş tabanlı ulusal uzlaşı çağrısı yaptı.
GAZZE'NİN İNTİKAMI MI?
Gazeteci Jose Vizner, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu'nun oğlu Yair Netanyahu'nun 2019 yılında yaptığı bir sosyal medya paylaşımını yeniden gündeme taşıdı. Vizner, bu paylaşımda Ceuta ve Melilla'daki ayrılıkçı hareketlere İsrail'in destek verdiğine ilişkin iddialara atıf yapıldığını hatırlatarak, günümüzde yaşanan göç baskısının İspanya Başbakanı Pedro Sanchez'den alınan bir "intikam" olup olmadığını sorguladı. Vizner, "Bedelini tüm İspanyolların ödediği bir intikam mı?" sorusunu gündeme getirdi.
‘BASKI DAHA ÇOK ARTTI’
İspanyol yorumcu Ruben Gisbert de benzer görüşleri dile getirdi. Gisbert, Fas'ın Ceuta ve Melilla üzerindeki baskısını, Pedro Sanchez'in göreve gelmesinden ve hükümetinin İsrail'e yönelik eleştirilerini artırarak Filistin davasına daha yakın bir politika izlemesinden sonra yoğunlaştırdığını ileri sürdü.
NE OLMUŞTU?
İspanya ile İsrail arasındaki ilişkiler, Ekim 2023'te başlayan İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarının ardından hızla kötüleşti. Madrid yönetimi, İsrail'in Gazze'deki saldırılarını Avrupa'da en sert eleştiren ülkeler arasında yer aldı. İspanya, Mayıs 2024'te Filistin Devleti'ni resmen tanırken, Gazze'de derhal ateşkes ilan edilmesi ve bölgeye insani yardımların artırılması çağrılarını da uluslararası platformlarda defalarca yineledi.
Tüm bu gelişmelerin ardından Ceuta'daki göç krizi, iki ülke arasındaki diplomatik gerilimin son halkası olarak öne çıkarken, İsrail'in göç baskısını siyasi bir araç olarak kullandığı yönündeki iddialar İspanya kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
